Pekin – Kina ka nisur ndërtimin e digës më të madhe të energjisë hidrike në botë, në rajonin Tibetian, një projekt që ka ngritur shqetësime të forta në Indinë dhe Bangladeshin fqinje. Ndërsa ceremonia e fillimit të ndërtimit u zhvillua të shtunën nën drejtimin e Kryeministrit Li Qiang, ky projekt, i njohur si Motuo Hydropower Station, është planifikuar të tejkalojë digën e Tre Shkallëve në Kinë, duke prodhuar tre herë më shumë energji.
Diga do të ndërtohet mbi lumin Yarlung Tsangpo, i cili kalon përmes Tibetit dhe më pas në Indi dhe Bangladesh, duke ushqyer lumenjtë Siang, Brahmaputra dhe Jamuna. Autoritetet kineze kanë theksuar se ky projekt do të përparojë mbrojtjen ekologjike dhe do të ndihmojë në zhvillimin ekonomik të rajonit. Megjithatë, ky zhvillim ka ngjallur shqetësime të mëdha për mundësinë që Kina mund të përdorë digën për të kontrolluar ose devijuar lumin, duke rrezikuar jetën e miliona njerëzve që varen nga këto ujëra në rajonin e poshtëm.
Shqetësimet e Indisë dhe Bangladeshit
Për Indinë, kjo ndihmon në një "kapje të ekonomisë", siç e ka përshkruar një raport i Institutit Lowy, ku kontrolli i lumenjve që kalojnë nga Tibet mund të ketë pasoja të rënda për sigurinë e ujërave dhe për bujqësinë në shtetet e Arunachal Pradesh dhe Assam, si dhe për jetesën e fshatarëve. Kryeministri i Arunachal Pradesh, Pema Khandu, ka shprehur shqetësimin se pas ndërtimit të digës, lumenjtë Siang dhe Brahmaputra mund të "thahen" dukshëm dhe të shkaktojnë përmbytje masive.
"Ky projekt mund të shkaktojë një rrezik të ekzistencës për tribusht e rajonit. Nëse Kina lëshon papritur një sasi të madhe uji, gjithçka do të shkatërrohet," ka thënë ai. India gjithashtu planifikon të ndërtojë një digë në lumin Siang për të mbrojtur rajonin nga përmbytjet e mundshme.
Bangladeshi ka dërguar gjithashtu shqetësime tek Pekini, duke kërkuar më shumë informacion mbi ndikimin e mundshëm të projektit.
Madhësia dhe Ndikimi Ekologjik
Kina ka zgjedhur një vend të jashtëzakonshëm për ndërtimin e digës, në kanionin Yarlung Tsangpo, që njihet si kanioni më i thellë dhe më i gjatë në botë. Lumenjtë që kalojnë nëpër këtë rajon janë thelbësorë për jetën dhe mjedisin në Indi dhe Bangladesh. Në fazën e tij të ndërtimit, ky projekt pritet të përdorë tunele 20 km të gjatë për të drejtuar pjesën e ujit nëpërmjet malit Namcha Barwa.
Kina ka argumentuar se ndërtimi i këtyre digave është një mënyrë për të ndihmuar në prodhimin e energjisë së pastër dhe për të përmirësuar kushtet e jetesës për tibetianët. Megjithatë, aktivistët kanë shprehur shqetësimin se ky projekt është një tjetër hap i Kinës për të shfrytëzuar burimet e Tibetit, duke anashkaluar nevojat e popullsisë lokale.
Përfundimi dhe Reagimet e Aktivistëve
Ndërkohë, mjedisi dhe popullata lokale po vuajnë pasojat e këtij zhvillimi masiv. Aktivistët e të drejtave të njeriut kanë raportuar për protesta të rralla të tibetianëve kundër ndërtimit të digave, që shpesh janë shtypur nga autoritetet kineze me arrestime dhe dhunë.
Kina ka vendosur të përdorë këto projekte si pjesë të një politike të quajtur "dërgimi i energjisë perëndimore në lindje" për të mbështetur qytetet e mëdha të lindjes të cilat kërkojnë më shumë energji.
Përkundër përpjekjeve të autoriteteve kineze për të bindur publikun dhe për të minimizuar shqetësimet ky projekt ka nxitur reagime të forta ndërkombëtare, duke rritur tensionet mes fqinjeve të Azisë Jugore.
Komente